Bundeswehr
Däitschland baut seng Arméi op Fräiwëlleg — d'Wehrpflicht bleift an der Reserv
Säit Januar gëlt zu Berlin e moderniséiert Gesetz: et setzt op Fräiwëlleg an eng Pflicht-Umeldung — mat engem séieren Hiewel zréck zur Wehrpflicht, falls d'Zuelen net duerginn.
Vu Camille Reuter · · 4 Min. Lieszäit

Däitschland huet sech entscheet, seng Arméi mat Fräiwëllegen opzebauen anstatt mat engem Zwang — mä fir de Fall, datt dës Wett net opgeet, ass e séieren Hiewel zréck zur Wehrpflicht direkt mat am Gesetz festgehalen. D'Wehrdienstmodernisierungsgesetz, dat den Däitsche Bundestag de 5. Dezember 2025 gestëmmt huet an dat de Bundesrot nach am selwechte Mount duerchgewénkt huet, ass de 1. Januar 2026 a Kraaft getrueden. D'Zil ass kloer: d'Reie vun der Bundeswehr séier genuch opfëllen, fir d'Fäegkeetszieler ze erreechen, déi d'NATO haut vu senge Memberen erwaart.
D'Reform geet net esou wäit, datt se déi obligatoresch Wehrpflicht erëm aféiert, déi Däitschland 2011 ausgesat hat. Amplaz baut se en Hybridmodell op: e besser bezuelte fräiwëllege Wee, e Pflicht-Registréierungssystem, fir z'erfaassen, wien iwwerhaapt déngen kéint, an en Ausléiser am Gesetz, mat deem de Parlament d'Wehrpflicht erëm aschalten kann, wann d'Zuelen net stëmmen.
Fräiwëlleg dingen — mam Zwang an der Hannerhand
Vun 2026 un kritt all Däitschen, deen 18 Joer al gëtt, e Froebou iwwer seng Gesondheet, seng Ausbildung a seng Bereetschaft fir ze déngen. Männer si gesetzlech verflicht, en auszefëllen; Fraen däerfe fräiwëlleg äntweren. Vum 1. Juli 2027 un gëtt eng medezinesch Musterung erëm Flicht fir all Männer, déi 2008 oder méi spéit gebuer sinn — den éischte Pflichtschrëtt zréck Richtung allgemeng Erfaassung, zanterdeem den Déngscht ausgesat gouf.
D'Regierung wett drop, datt d'Pai an déi modern Konditiounen de Rescht maachen. Fräiwëllege Rekrute kréien e Mountsloun vu ronn 2.600 Euro ugebueden, an de Verdeedegungsminister Boris Pistorius huet sech d'Zil gesat, ëm déi 30.000 zousätzlech Rekruten d'Joer unzezéien. D'Gesetz verflicht d'Bundeswehr awer op eng vill méi grouss Ambitioun:
- bis zu 470.000 Zaldoten am Ganzen bis 2035,
- dovu 270.000 am aktiven Déngscht,
- an 200.000 als Reservisten.
No Zuele vun Defense News huet d'Truppe beim Vott am Dezember ronn 184.000 aktiv Zaldoten gezielt.
Wann d'Fräiwëlleg net duerginn, behält de Staat e Schalter. D'Gesetz enthält eng Reegel vun der Wehrpflicht op Ufro: de Bundestag kann eng bedarfsofhängeg Aféierung aktivéieren — mä nëmme mat engem separate Vott, an nëmme wann d'Rekrutéierung hannendru bleift oder d'Sécherheetslag sech verschlechtert. Wa méi jonk Leit a Fro kommen, ewéi gebraucht ginn, kéint d'Auswiel iwwer eng Tirage falen, eng Iddi, déi vun Dänemark iwwerholl gouf. Eng automatesch Tirage gouf bei de Koalitiounsverhandlungen aus dem Gesetzestext erausgeholl.
"Wann dat net duergeet, da bleift eis keng aner Wiel, ewéi eng deelweis Wehrpflicht anzeféieren", sot de Pistorius virun den Deputéierten, a fügt derbäi: "Am Fall vun engem Verdeedegungsfall, deen mir op alle Fall verhënnere wëllen, muss de Staat wëssen, wien asazfäeg ass."
Wéi d'Koalitioun zu hirem Kompromëss komm ass
D'Gesetz war d'Resultat vun engem haarde Gerangels an der Koalitioun vum Kanzler Friedrich Merz, tëscht der konservativer CDU/CSU an de Sozialdemokraten (SPD) vum Pistorius. De Pistorius, deen sech um schwedesche Modell orientéiert, huet drop bestanen, datt de System am Kär fräiwëlleg bleift, an huet sech géint all automatesch Tirage gestäipt; seng Iddi war, datt d'Rekruten no Fäegkeet a Kompetenz erausgesicht ginn. D'CDU/CSU hir Säit huet op méi fest Zwangsmechanismen a konkret Personalzieler gedréckt, fir der NATO gerecht ze ginn.
D'Resultat deelt den Ënnerscheed: Fräiwëllegkeet elo, mat der Maschinerie fir den Zwang prett fir aschalten. Kritiker op béide Säite ware wéineg begeeschtert. De Militärhistoriker Sönke Neitzel huet en eelere Virschlag als "nach en Dokument vum Zécken an Eraushaalen" ofgedoen, während Géigner gewarnt hunn, datt d'Registréierungsflichten op eng Wehrpflicht duerch d'Hannerdier eraus géife komme.
Wat dat fir Lëtzebuerg heescht
D'Däitsch Debatt iwwer Zaldote ass nëmmen ee Front an engem breede Wettlaaf vun Europa, fir sech géint d'Menace vu Russland nei opzerëschten. Bei hirem Sommet zu Den Haag den 24. an 25. Juni 2025 hunn d'NATO-Cheffe sech eens ginn, d'Verdeedegungsrelatéiert Ausgaben bis 2035 op 5% vum PIB ze hiewen — op d'mannst 3,5% fir d'Kärverdeedegung an bis zu 1,5% fir Infrastruktur, Resilienz an Industrie — mat enger Iwwerpréiwung am Joer 2029. All Verbündete sinn derbäi, ausser Spuenien, dat eng Ausnam erausgehandelt huet.
Fir e kléngt Land ewéi Lëtzebuerg ass den Ëmschwong drastesch. Laang war d'Groussherzogtum déi NATO-Member mat de niddregsten Ausgaben — am Schnëtt ënner 0,6% vum PIB iwwer déi lescht zéng Joer. 2025 sinn d'Militärausgaben op ronn 750 Milliounen Euro geklommen, e Plus vun ëm déi 24% am Verglach zum Joer virdrun, an 2026 solle se fir d'éischt iwwer eng Milliard Euro klammen. D'Verdeedegungsministesch Yuriko Backes hält um Fahrplang vun der Regierung fest: 2% vum Bruttonationaleinkommen bis 2030, wat ronn 1,46 Milliarden Euro entsprécht.
"De Fahrplang, deen d'Regierung am Juni 2024 festgeluecht huet, bleift a Kraaft: 2% vum Bruttonationaleinkommen am Joer 2030", huet d'Backes gesot.
D'Regierung huet net ausgeschloss, dat Tempo nach ze beschleunegen — Lëtzebuerg, dat komplett vu méi groussen Alliéierten ëmginn ass, weit of, wéi séier et Richtung déi nei Zieler eropklammt. Genee dofir hunn d'Entscheedungen aus Berlin Echo wäit iwwert d'Däitsch Grenzen eraus. Als bevëlkerungsräichste a räichste europäesche NATO-Member soll Däitschland d'Allianz hir Opstellung un der Ostflank verankeren an d'Verdeedegung vu senge méi klenge Noperen ënnermaueren. Ob et awer och d'Zaldote opbréngt, fir mat senge Budgeten ze passen — duerch Iwwerzeegung oder, wann et néideg ass, duerch Zwang — wäert matentscheeden, wéi sécher sech déi ganz Regioun an deenen nächste Joren fillt.
Heefeg gefrot
- Gëtt elo zu Däitschland erëm jiddereen agezunn?
- Nee. De Kär vum Modell bleift fräiwëlleg. Däitschland huet d'Wehrpflicht 2011 ausgesat, an dat neit Gesetz féiert se net automatesch erëm an. Et erstellt awer eng Pflicht-Registréierung an en Hiewel, mat deem de Bundestag d'Wehrpflicht iwwer e separate Vott aktivéiere kann.
- Wat ass fir d'Jonker elo verbindlech?
- Vun 2026 un mussen all däitsch Männer, déi 18 ginn, e Froebou iwwer Gesondheet, Ausbildung a Bereetschaft ausfëllen (Fraen fräiwëlleg). Vum 1. Juli 2027 un gëtt eng medezinesch Musterung erëm Flicht fir Männer, déi 2008 oder méi spéit gebuer sinn.
- Wéi steet Lëtzebuerg mat senge Verdeedegungsausgaben do?
- Lëtzebuerg war laang den NATO-Member mat den niddregsten Ausgaben (ënner 0,6% vum PIB). 2025 sinn d'Ausgaben op ronn 750 Milliounen Euro geklommen, 2026 solle se iwwer eng Milliard klammen, an d'Zil ass 2% vum Bruttonationaleinkommen (ronn 1,46 Milliarden Euro) bis 2030.
Quellen(10)
- 1Federal Cabinet: Military service modernised / new draft military service lawFederal Government of Germany (bundesregierung.de) · bundesregierung.de
- 2German parliament approves conscription scheme to boost the BundeswehrDefense News · defensenews.com
- 3Bundestag approves law for new military servicedeutschland.de · deutschland.de
- 4German Parliament Backs Controversial Military Service Law Amid Russian ThreatU.S. News & World Report / Reuters · usnews.com
- 5Germany inches close to agreement on contentious military service but questions remainEuronews · euronews.com
- 6Germany's military service reform: voluntarism at its coreOSW Centre for Eastern Studies · osw.waw.pl
- 7Germany: Act to Modernize Military Service Enters into ForceLibrary of Congress, Global Legal Monitor · loc.gov
- 8The Hague Summit DeclarationNATO (official text) · nato.int
- 9Defence expenditures and NATO's 5% commitmentNATO · nato.int
- 10Defence: Luxembourg does not want to spend for spending's sakePaperjam · en.paperjam.lu


